Szczątki fortyfikacji warownych Władysława IV w Wielkiej Wsi…

Ujęcie zabudowań Wielkiej Wsi z 1939 roku (link otworzy duże zdjęcie)


3 maja 1938 roku planowano zmienić nazwę Wielka Wieś na Władysławowo. Znanym jest ogólnie fakt istnienia na półwyspie helskim dwóch potężnych twierdz zbudowanych przez króla Władysława IV. Władysławowo pod osadą Chałupy i Kazimierzowo pod Kuźnicą. Po warowniach nie ma najmniejszego śladu. Podczas budowy portu w Wielkiej Wsi natrafiono na ślady, a nawet okazałe szczątki, dawnych fortyfikacji warownych polskich z czasów króla Władysława IV.

O szczątkach murów fortecznych mało kto wiedział w Wielkiej Wsi, a o istnieniu placówki obronnej wspomniała tradycja ludowa aczkolwiek niewiele. Dowodem istnienia fortyfikacji w Wielkiej Wsi miały być nie tylko istniejące jeszcze w latach 30. ubiegłego wieku mury warowne, ale również mapa Pufendorfa z 1655 roku, na której wyraźnie zaznaczony jest kanał łączący otwarty Bałtyk z Zatoką Pucką u nasady Półwyspu Helskiego pod Wielką Wsią, jak również bastiony fortyfikacyjne. Znajdujące się wówczas w Wielkiej Wsi mury ukryte były w zabudowaniach rybaka Delinga. Całe gospodarstwo zbudowane zostało na murach warownych. Wcześniej zagroda należała do rodziny Płomieniów. Mury były zachowane w znakomitym stanie. W latach '30 zabudowania stoją na murach już 50 lat. Ruiny wskazywały na wydłużony wielobok na którym przed wiekami musiał stać bastion. Wdowa Płomieniowa doskonale pamiętała z dzieciństwa chwilę odkrycia murów przez jej rodziców. O istnieniu murów nikt nie wiedział, a gdy przystąpiono do kopania fundamentów od razu natrafiono na potężne mury, które znajdowały się pod warstwą ok. 1 m ziemi. Po wybraniu ziemi okazało się, że są to mury warowne które otoczone były palisadą z drzewa, a poniżej biegły szańce z rowami. O odkryciu nie powiadomiono władz niemieckich i nie dokonano żadnych poszukiwań. Próby rozbiórki murów przez ojca Płomieniowej nie udały się. Historyczne dokumenty dotyczące Wielkiej Wsi miały znaleźć się w specjalnej gablocie w Kapitanacie Portu w Wielkiej Wsi w dniu poświęcenia portu 4 maja 1938 roku. Dokumenty zebrane zostały przez ministra Becka w Szwecji za pośrednictwem placówek dyplomatycznych. Na podstawie map szwedzkich wyraźnie widać, że fortyfikacje w tamtym czasie w Wielkiej Wsi istniały. Czy mury fortyfikacji mogą istnieć do dziś?

Opracował: Piotr Dettlaff na podstawie Kuryera Literacko-Naukowego nr 15 z dnia 11.04.1938 roku.

Opublikowano: 10 kwietnia 2019 13:11

Kategoria: Aktualności

Zdjęcia:

Wyświetleń: 649

logo Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji

Informacja o dofinansowaniu Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji

Projekt "Dostosowanie stron internetowych podmiotów realizujących zadania publiczne z terenu Gminy Władysławowo do wymogów WCAG 2.0 poprzez ich budowę" współfinansowany przez Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji w ramach konkursu: Dofinansowanie budowy lub dostosowania stron internetowych podmiotów realizujących zadania publiczne do potrzeb osób niepełnosprawnych.